Điền số vào bảng theo quy luật hàng và cột – Toán nâng cao lớp 3 yêu cầu nhận ra bước tăng – giảm, dãy xen kẽ, dãy cách đều hoặc chu kì lặp. Quy luật được giải thích bằng quan sát phù hợp lớp 3, không dùng công thức đại số.
Kĩ năng cần rèn
- Đếm đúng số khoảng khi tìm số hạng trong dãy cách đều.
- Tách hai quy luật xen kẽ hoặc nhận ra hiệu thay đổi.
- Quy luật lặp cần xác định vị trí trong một chu kì.
Lưu ý: Nội dung lớp 3 chỉ dùng kiến thức số đến 100 000, bốn phép tính, biểu thức, đo lường và hình học phù hợp; tránh phương pháp tổng – hiệu hoặc đại số của lớp trên.
Đề bài
Bài 1: Mỗi ô hàng dưới bằng ô trên cộng 17. Hàng trên: 5, 5, 3. Điền hàng dưới.
Bài 2: Mỗi cột có số dưới gấp 3 số trên. Hàng trên: 7, 3, 8. Điền hàng dưới.
Bài 3: Hai hàng có tổng bằng nhau. Hàng 1: 7, 5, 6. Hàng 2: 8, 1, □. Tìm □.
Bài 4: Trong mỗi hàng, ô thứ ba bằng ô thứ nhất cộng ô thứ hai. Một hàng có 7, 5, □. Điền □ và kiểm tra bằng phép trừ.
Bài 5: Mỗi ô hàng dưới bằng ô trên cộng 16. Hàng trên: 5, 7, 7. Điền hàng dưới.
Bài 6: Mỗi cột có số dưới gấp 3 số trên. Hàng trên: 4, 9, 9. Điền hàng dưới.
Bài 7: Hai hàng có tổng bằng nhau. Hàng 1: 9, 9, 8. Hàng 2: 8, 2, □. Tìm □.
Bài 8: Trong mỗi hàng, ô thứ ba bằng ô thứ nhất cộng ô thứ hai. Một hàng có 8, 9, □. Điền □ và kiểm tra bằng phép trừ.
Lời giải chi tiết
Bài 1: Hàng dưới là 22, 22, 20.
Bài 2: Nhân từng số với 3: 21, 9, 24.
Bài 3: Tổng hàng 1 là 18. Hai số đã biết ở hàng 2 có tổng 9. Ô trống bằng 18−9=9.
Bài 4: Ô thứ ba=7+5=12. Kiểm tra 12−5=7.
Bài 5: Hàng dưới là 21, 23, 23.
Bài 6: Nhân từng số với 3: 12, 27, 27.
Bài 7: Tổng hàng 1 là 26. Hai số đã biết ở hàng 2 có tổng 10. Ô trống bằng 26−10=16.
Bài 8: Ô thứ ba=8+9=17. Kiểm tra 17−9=8.
Tự đánh giá
Với bài tính, thử tìm cách nhóm số hoặc làm ngược trước khi đặt tính; mục tiêu là nhận ra cấu trúc chứ không chỉ ra kết quả.