Điền số vào bảng và sơ đồ quy luật – Toán nâng cao lớp 1 giúp học sinh chuyển từ dãy một hàng sang bảng hoặc sơ đồ có mũi tên. Mỗi hàng, cột hoặc mũi tên đều cần được đọc theo một quy tắc rõ ràng.
Quan sát quy luật theo từng bước
- Đọc mũi tên theo hướng đi, ví dụ “thêm 2”.
- Với bảng hai hàng, so sánh các số cùng cột trước.
- Nếu một quy tắc đúng ở một cột nhưng sai cột khác, chưa thể dùng quy tắc đó.
Ví dụ nhận ra quy luật
Ví dụ 1
Đề bài: Sơ đồ: 5 → thêm 3 → □
Hướng dẫn giải chi tiết: 5 + 3 = 8, điền 8.
Ví dụ 2
Đề bài: Sơ đồ: □ → bớt 4 → 10
Hướng dẫn giải chi tiết: Số ban đầu phải là 14 vì 14 − 4 = 10.
Ví dụ 3
Đề bài: Bảng: hàng trên 2, 4, 6; hàng dưới 5, 7, □.
Hướng dẫn giải chi tiết: Mỗi số dưới hơn số trên cùng cột 3 đơn vị. Dưới 6 là 9.
Ví dụ 4
Đề bài: Bảng 2 cột: 3 → 8, 5 → 10, 7 → □.
Hướng dẫn giải chi tiết: Mỗi số bên phải hơn bên trái 5, nên điền 12.
Bài luyện quy luật
Bài 1: 6 → thêm 2 → □
Lời giải: 8.
Bài 2: □ → bớt 5 → 9
Lời giải: 14.
Bài 3: Hàng trên: 10, 20, 30; hàng dưới: 8, 18, □
Lời giải: Mỗi số dưới ít hơn 2, điền 28.
Bài 4: 4 → 9; 6 → 11; 8 → □
Lời giải: Mỗi lần thêm 5, điền 13.
Cách kiểm tra một quy luật
Vẽ lại mũi tên hoặc đánh dấu từng cột giúp học sinh không trộn quy tắc của hàng với quy tắc của cột.
Bảng có thể có quy luật theo hàng hoặc theo cột
Nếu bảng có hai hàng, học sinh nên so sánh các số cùng cột trước. Nếu bảng có nhiều cột, hãy kiểm tra cùng một phép tăng hoặc giảm có đúng ở tất cả cột không. Không nên chỉ nhìn một cặp số rồi kết luận.
Thử thách: Hàng trên 4, 8, 12; hàng dưới 6, 10, □. Mỗi số dưới hơn số trên 2 nên điền 14.