Cộng nhẩm trong phạm vi 20 – Toán nâng cao lớp 1 tập trung rèn tư duy thay vì lặp phép tính mẫu: bù tròn chục, chuyển đơn vị giữa các số hạng và giữ nguyên tổng. Các bài một bước đã được thay bằng câu có điều kiện, suy ngược, so sánh hoặc kiểm tra tính hợp lí.
Điểm nâng cao của chuyên đề
- Bài được chọn để rèn bù tròn chục, chuyển đơn vị giữa các số hạng và giữ nguyên tổng.
- Ưu tiên cách giải ngắn nhưng phải nêu được nhận xét quyết định.
- Không dùng kiến thức của lớp trên chỉ để làm số liệu trông khó hơn.
Đề bài
Bài 1: Không tính từng phép riêng, hãy so sánh 8 + 7 và 9 + 6.
Bài 2: Điền số vào ô: 9 + □ = 16. Sau đó không tính lại từ đầu, tìm 8 + □.
Bài 3: Hai số khác nhau có tổng 10 và số lớn hơn số bé 4 đơn vị. Tìm hai số.
Bài 4: Mai viết 6 + 9 = 5 + 10. Không tính cả hai tổng, hãy giải thích Mai đúng hay sai.
Bài 5: Từ ba thẻ số 2, 5, 8, chọn hai thẻ có tổng bằng 10. Thẻ còn lại là số nào?
Bài 6: Biết 9 + 6 = 15. Hãy tìm 8 + 7 mà không cộng lại từ đầu.
Bài 7: Tìm số bé nhất có thể điền vào □ để 9 + □ lớn hơn 17 nhưng không vượt quá 20.
Lời giải chi tiết
Bài 1: Hai tổng bằng nhau. Từ 8 + 7, chuyển 1 đơn vị từ 7 sang 8 thì được 9 + 6; tổng không đổi. Cả hai đều bằng 15.
Bài 2: Ô trống là 7 vì 9 + 7 = 16. Khi số hạng đầu giảm 1 từ 9 xuống 8, tổng cũng giảm 1, nên 8 + 7 = 15.
Bài 3: Tách 10 thành các cặp 1 và 9, 2 và 8, 3 và 7, 4 và 6. Chỉ cặp 3 và 7 hơn kém nhau 4 đơn vị. Hai số là 3 và 7.
Bài 4: Từ 6 + 9, chuyển 1 đơn vị từ 6 sang 9 thì được 5 + 10. Một số hạng giảm 1, số kia tăng 1 nên tổng không đổi. Mai đúng.
Bài 5: 2 + 8 = 10 nên chọn thẻ 2 và 8. Thẻ còn lại là 5.
Bài 6: So với 9 + 6, số hạng thứ nhất giảm 1 còn số hạng thứ hai tăng 1. Tổng giữ nguyên nên 8 + 7 = 15.
Bài 7: 9 + 8 = 17 chưa lớn hơn 17; 9 + 9 = 18 thỏa mãn. Vậy số bé nhất là 9.