Dạng toán có lời văn nhiều bước suy luận nâng cao lớp 2 là nội dung bồi dưỡng dành cho học sinh lớp 2. Bài nhiều bước yêu cầu tìm một đại lượng trung gian rồi mới trả lời câu hỏi cuối. Học sinh cần tóm tắt và viết phép tính theo đúng thứ tự.
Mục tiêu và kiến thức cần nắm
- Nhận biết câu hỏi cuối và dữ kiện nào trực tiếp giúp trả lời.
- Biết tìm đại lượng trung gian bằng phép cộng, trừ, nhân hoặc chia phù hợp kiến thức lớp 2.
- Mỗi phép tính nên kèm câu lời giải rõ nghĩa.
Phương pháp giải
- Đọc câu hỏi cuối trước để biết cần tìm gì.
- Hỏi ngược: muốn tìm đại lượng đó cần biết thêm đại lượng nào?
- Tính đại lượng trung gian trước.
- Tính kết quả cuối và kiểm tra xem có hợp lý với đề.
Ví dụ có hướng dẫn giải chi tiết
Ví dụ 1: Lớp 2A có 18 bạn nữ, số bạn nam nhiều hơn số bạn nữ 4 bạn. Hỏi lớp có tất cả bao nhiêu bạn?
Hướng dẫn giải chi tiết: Trước hết tìm số bạn nam: 18+4=22. Sau đó tổng số học sinh: 18+22=40. Đáp số 40 bạn.
Ví dụ 2: Một cửa hàng có 45 quả bóng, buổi sáng bán 12 quả, buổi chiều nhập thêm 8 quả. Còn bao nhiêu?
Hướng dẫn giải chi tiết: Sau buổi sáng còn 45-12=33 quả. Nhập thêm 8 nên có 33+8=41 quả.
Ví dụ 3: Có 4 hộp, mỗi hộp 5 chiếc bút. Tặng đi 6 chiếc. Còn lại bao nhiêu?
Hướng dẫn giải chi tiết: Ban đầu có 5+5+5+5=20 chiếc (hoặc 5×4=20). Còn 20-6=14 chiếc.
Bài tập áp dụng và lời giải
Bài 1: Lan có 16 nhãn, Mai hơn Lan 7 nhãn. Hai bạn có tất cả bao nhiêu?
Lời giải: Mai có 16+7=23; cả hai 16+23=39 nhãn.
Bài 2: Thư viện có 50 sách, cho mượn 18, trả lại 6. Hiện có bao nhiêu?
Lời giải: 50-18=32, rồi 32+6=38 quyển.
Bài 3: Có 3 túi, mỗi túi 4 quả cam; ăn 2 quả. Còn bao nhiêu?
Lời giải: 4+4+4=12, còn 12-2=10 quả.
Bài 4: Một sợi dây dài 40 cm, cắt đi 12 cm rồi cắt tiếp 8 cm. Còn lại bao nhiêu?
Lời giải: 40-12=28, 28-8=20 cm.
Lỗi thường gặp
- Gộp hai phép tính thành một bước khiến học sinh không hiểu đại lượng trung gian.
- Trả lời câu hỏi phụ mà quên câu hỏi cuối.
- Chọn phép cộng/trừ theo từ khóa mà không hiểu tình huống.
Mở rộng
Sau khi giải, nên yêu cầu học sinh kể lại: bước 1 tìm gì, bước 2 tìm gì. Việc diễn đạt giúp kiểm tra hiểu bài.