Dạng toán so sánh số nâng cao lớp 1 là một trong những dạng toán quan trọng giúp học sinh hình thành tư duy logic, khả năng phân tích và suy luận, chứ không chỉ dừng lại ở việc nhớ dấu “>”, “<”, “=”.
Ở mức nâng cao, bài toán không cho sẵn các số đơn giản mà thường ẩn dữ kiện, yêu cầu học sinh phải suy nghĩ trước khi đưa ra kết luận.
Rất nhiều phụ huynh nhận xét rằng: “Con thuộc dấu nhưng vẫn làm sai”. Nguyên nhân không nằm ở việc con không biết so sánh, mà ở chỗ chưa hiểu bản chất của số và mối quan hệ giữa các số.
Trong bài viết này, bạn sẽ được hướng dẫn đầy đủ – chi tiết – đúng định hướng Toán nâng cao lớp 1 về dạng toán so sánh số: từ khái niệm, dấu hiệu nhận biết, phương pháp giải từng bước cho đến bài tập luyện tập có đáp án. Phụ huynh có thể dùng bài này để kèm con tại nhà, giáo viên có thể dùng làm tài liệu giảng dạy hoặc ôn tập.
Dạng toán so sánh số nâng cao lớp 1 là gì?
Dạng toán so sánh số nâng cao lớp 1 là các bài toán yêu cầu học sinh:
- So sánh hai hoặc nhiều số không cho sẵn trực tiếp
- So sánh thông qua:
- Hình vẽ
- Phép tính
- Lời văn
- Quan hệ gián tiếp (nhiều hơn – ít hơn)
👉 Khác với toán cơ bản (chỉ cần nhìn số là so sánh), dạng nâng cao bắt buộc học sinh phải suy nghĩ trước khi đặt dấu.
Ví dụ đơn giản:
Số A lớn hơn 5 một đơn vị.
Số B bé hơn 7 một đơn vị.
So sánh A và B.
Học sinh phải:
- Tìm A = 6
- Tìm B = 6
→ Kết luận: A = B
Vì sao học sinh hay sai dạng toán so sánh số nâng cao?
Đây là dạng toán “tưởng dễ mà khó”. Một số nguyên nhân phổ biến khiến học sinh lớp 1 hay làm sai:
1️⃣ Chỉ nhớ dấu, không hiểu số
Nhiều em thuộc lòng:
-
là lớn hơn
- < là bé hơn
Nhưng không hiểu thế nào là lớn – bé trong ngữ cảnh bài toán.
2️⃣ So sánh ngay khi chưa tìm số
Gặp bài có lời văn, học sinh thường:
❌ So sánh theo cảm tính
❌ Không tìm ra giá trị thật của số cần so sánh
3️⃣ Nhầm lẫn “nhiều hơn – ít hơn”
Ví dụ:
- “Bé hơn 1 đơn vị” → nhiều em lại cộng
- “Lớn hơn 2 đơn vị” → lại trừ
4️⃣ Không biết kiểm tra lại kết quả
Sau khi đặt dấu, học sinh thường không đối chiếu lại xem có hợp lý không.
Dấu hiệu nhận biết dạng toán so sánh số nâng cao lớp 1
Khi đọc đề, nếu thấy các dấu hiệu sau thì rất có thể đó là dạng toán so sánh số nâng cao:
✔ Có các từ:
- lớn hơn
- bé hơn
- nhiều hơn
- ít hơn
- bằng nhau
✔ Không cho số trực tiếp, mà:
- Cho qua lời văn
- Cho qua phép tính
- Cho qua hình vẽ
✔ Yêu cầu:
- Điền dấu >, <, =
- Chọn số lớn hơn / bé hơn
- So sánh hai biểu thức
Phương pháp giải dạng toán so sánh số nâng cao (trọng tâm)
Phụ huynh nên hướng dẫn con theo đúng 3 bước sau để tránh nhầm lẫn.
🔹 Bước 1: Tìm ra các số cần so sánh
👉 Hỏi con:
- “Bài toán đang nói đến những số nào?”
- “Các số đó đã biết chưa hay phải tìm?”
📌 Nếu số chưa biết rõ, bắt buộc phải tìm ra trước khi so sánh.
🔹 Bước 2: So sánh từng số một cách chắc chắn
- Có thể dùng:
- Đếm
- So sánh trên trục số
- Tính ra kết quả rồi mới so sánh
👉 Nhắc con:
“Số nào đứng sau thì lớn hơn, đứng trước thì bé hơn.”
🔹 Bước 3: Kiểm tra lại bằng lời
Sau khi đặt dấu, yêu cầu con đọc lại bằng lời:
- “6 lớn hơn 5 → đúng”
- “7 bé hơn 6 → sai”
📌 Đây là bước cực kỳ quan trọng nhưng hay bị bỏ qua.
Các dạng nhỏ thường gặp trong so sánh số nâng cao lớp 1
🔸 Dạng 1: So sánh số qua phép tính
Ví dụ:
So sánh: 5 + 2 … 6
Giải:
- 5 + 2 = 7
- So sánh 7 và 6
→ 7 > 6
🔸 Dạng 2: So sánh số qua lời văn
Ví dụ:
Số A lớn hơn 4 một đơn vị.
Số B bé hơn 6 một đơn vị.
So sánh A và B.
Giải:
- A = 5
- B = 5
→ A = B
🔸 Dạng 3: So sánh số qua hình vẽ
Học sinh cần:
- Đếm số hình
- Quy đổi ra số
- So sánh các số đó
📌 Không được so sánh “bằng mắt”, phải đếm chính xác.
Lỗi sai thường gặp cần tránh
❌ So sánh khi chưa tìm ra số
❌ Nhầm cộng – trừ khi đọc “nhiều hơn, ít hơn”
❌ Đặt dấu theo cảm tính
❌ Không kiểm tra lại kết quả
👉 Phụ huynh nên cho con giải thích bằng lời, không chỉ ghi đáp án.
Bài tập luyện tập – Dạng toán so sánh số nâng cao lớp 1
✏️ Bài 1
Điền dấu >, <, =
5 … 7
✏️ Bài 2
Điền dấu >, <, =
6 + 1 … 8
✏️ Bài 3
Số A là 9.
Số B bé hơn A một đơn vị.
So sánh A và B.
✏️ Bài 4
Số C lớn hơn 4 hai đơn vị.
Số D là 6.
So sánh C và D.
✏️ Bài 5 (nâng cao)
Số E là kết quả của phép tính 3 + 4.
Số F là số đứng liền sau số 6.
So sánh E và F.
Đáp án
- Bài 1: 5 < 7
- Bài 2: 6 + 1 < 8
- Bài 3: A > B
- Bài 4: C = D
- Bài 5: E = F
Kết luận
Dạng toán so sánh số nâng cao lớp 1 không chỉ giúp học sinh nắm chắc kiến thức về số mà còn rèn tư duy logic, khả năng phân tích và lập luận – nền tảng rất quan trọng cho các dạng toán nâng cao sau này.
👉 Phụ huynh nên cho con luyện ít nhưng đều, tập trung vào cách nghĩ, không chạy theo số lượng bài.
📌 Gợi ý học tiếp trong hệ thống Toán nâng cao lớp 1:
- Dạng toán điền số còn thiếu nâng cao lớp 1
- Dạng toán tìm số lớn nhất – bé nhất lớp 1
- Dạng toán suy luận logic nâng cao lớp 1
Nếu bạn muốn, tôi có thể tiếp tục viết bài tiếp theo trong chuỗi Toán nâng cao lớp 1 theo đúng cấu trúc này.